Welke onderdelen van een overheaddeur slijten het snelst?

Een overheaddeur kan jarenlang probleemloos functioneren, maar de verschillende onderdelen hebben niet allemaal dezelfde levensduur. Iedere keer dat de deur opent en sluit, worden bewegende en dragende onderdelen belast. Vooral bij industriële deuren die dagelijks veel deurbewegingen maken, kan slijtage daardoor uiteindelijk zichtbaar of merkbaar worden.

Maar welke onderdelen van een overheaddeur slijten het snelst? En aan welke signalen kun je merken dat een onderdeel aandacht nodig heeft? In dit artikel bekijken we de onderdelen die tijdens het gebruik relatief zwaar worden belast en leggen we uit waarop je bij controle van een overheaddeur kunt letten.

Slijtage hangt sterk af van het gebruik

Het is niet mogelijk om voor ieder onderdeel één vaste levensduur te noemen. Een overheaddeur die vijf keer per dag wordt geopend, wordt heel anders belast dan een deur bij een magazijn waar continu voertuigen naar binnen en buiten rijden.

De snelheid waarmee onderdelen slijten hangt onder andere af van:

• het aantal deurcycli;
• gewicht en afmetingen van het deurblad;
• type beslag;
• kwaliteit en specificaties van de onderdelen;
• afstelling van de deur;
• onderhoud;
• temperatuur en vocht;
• vuil en stof in de omgeving;
• beschadigingen door gebruik.

Daarom is niet alleen de leeftijd van een onderdeel belangrijk. Ook de daadwerkelijke toestand moet worden bekeken.

1. Torsieveren

De torsieveren behoren tot de belangrijkste mechanische onderdelen van veel industriële overheaddeuren. Ze helpen het gewicht van het deurblad te compenseren. Iedere keer dat de deur opent en sluit, worden de veren belast en ontlast.

Een torsieveer voor een overheaddeur is ontworpen voor een bepaald aantal deurcycli. Uiteindelijk kan metaalmoeheid optreden en kan een veer breken. Een gebroken torsieveer is vaak duidelijk herkenbaar aan een opening tussen de windingen.

Maar ook vóór een breuk kan de werking van het veersysteem veranderen. Wanneer de deur merkbaar anders of zwaarder gaat bewegen, verdient het systeem daarom aandacht. Is een veer daadwerkelijk gebroken? Lees dan onze pagina industriële torsieveer gebroken.

Waarom is de juiste torsieveer zo belangrijk?

Een torsieveer wordt niet uitsluitend geselecteerd op de lengte of diameter die je aan de buitenkant ziet. De eigenschappen van de veer moeten passen bij onder andere het deurgewicht, de constructie en het toegepaste kabeltrommelsysteem.

Daarom is het belangrijk om bij vervanging de juiste gegevens te verzamelen. Wil je een bestaande veer identificeren? Bekijk dan onze uitleg hoe meet ik een torsieveer op. Werkzaamheden waarbij veren moeten worden gespannen of gedemonteerd brengen aanzienlijke krachten met zich mee en vereisen de juiste kennis en gereedschappen.

2. Staalkabels

Ook de staalkabels van een overheaddeur worden tijdens iedere beweging belast.

Deze kabels lopen vanaf het onderste gedeelte van het deurblad naar de kabeltrommels. Samen met het veersysteem zorgen ze ervoor dat het deurblad gecontroleerd omhoog en omlaag kan bewegen.

Bij een visuele controle kun je onder andere letten op:

• gebroken draadjes;
• rafeling;
• knikken;
• beschadigingen;
• corrosie;
• afwijkende ligging op de kabeltrommel.

Beschadigingen aan staalkabels moeten serieus worden genomen. Wanneer de kabel aan één zijde anders loopt of belast wordt dan aan de andere zijde, kan dit bovendien invloed hebben op de stand van het deurblad. Een deur die niet meer recht beweegt kan meerdere oorzaken hebben. Lees hiervoor ook overheaddeur loopt scheef.

3. Looprollen

Een overheaddeur beschikt over meerdere looprollen die tijdens iedere deurbeweging door de rails bewegen. Daardoor maken deze relatief kleine onderdelen behoorlijk wat kilometers gedurende de levensduur van een industriële deur. Slijtage kan ontstaan aan het loopvlak, de lagering of de as van de rol. Mogelijke aanwijzingen voor versleten looprollen voor overheaddeuren zijn bijvoorbeeld:

• meer speling;
• een minder soepele beweging;
• tikkende of ratelende geluiden;
• een rol die moeilijk draait;
• zichtbare beschadigingen.

Een versleten looprol kan bovendien extra weerstand veroorzaken tijdens de deurbeweging.

Niet ieder geluid betekent een kapotte looprol

Wanneer een overheaddeur ineens lawaai maakt, worden de looprollen vaak als eerste verdacht. Dat is niet altijd terecht. Geluid kan ook afkomstig zijn van scharnieren, rails, lagers, aandrijving of andere bewegende onderdelen.

Probeer daarom eerst te bepalen waar het geluid ontstaat. Op onze Oplossingen-pagina overheaddeur maakt lawaai behandelen we verschillende mogelijke oorzaken uitgebreider.

4. Scharnieren

De horizontale deurpanelen zijn met scharnieren met elkaar verbonden. Deze scharnieren bewegen iedere keer mee wanneer het deurblad door de bocht van het railsysteem loopt. Door langdurig gebruik kunnen overheaddeur scharnieren slijtage of beschadigingen vertonen.

Let bij controle onder andere op:

• speling;
• vervorming;
• scheuren;
• losse bevestigingen;
• slijtage rond draaipunten.

Ook de bevestiging van het scharnier aan het deurpaneel verdient aandacht. Een beschadigd scharnier kan invloed hebben op de manier waarop de verschillende deursecties ten opzichte van elkaar bewegen.

5. Lagers

Op verschillende plaatsen binnen de constructie kunnen lagers worden gebruikt. Een belangrijk voorbeeld zijn de lagerpunten van de torsie-as. Ook looprollen kunnen voorzien zijn van lagers.

Lagers moeten bewegende delen met zo weinig mogelijk weerstand laten draaien. Door slijtage kan speling ontstaan of kan een lager juist steeds zwaarder gaan lopen. Dit kan zich uiten in extra geluid of een verandering in de deurbeweging. Een lager dat zwaar loopt, kan bovendien extra belasting veroorzaken op andere onderdelen.

6. Bodemrubber

Niet alle slijtage heeft direct invloed op het openen en sluiten. Het bodemrubber van een overheaddeur is daar een goed voorbeeld van. Dit rubber sluit de ruimte tussen het onderste deurpaneel en de vloer zoveel mogelijk af. Bij iedere sluitbeweging komt de afdichting in contact met de ondergrond. Door ouderdom, temperatuurverschillen en mechanische belasting kan het materiaal na verloop van tijd:

• harder worden
• scheuren
• vervormen
• inscheuren
• gedeeltelijk loskomen

Een versleten bodemrubber kan ervoor zorgen dat tocht, vuil of vocht gemakkelijker onder de gesloten deur door komt.

7. Zij- en bovenafdichtingen

Ook langs de zijkanten en bovenkant van de overheaddeur worden afdichtingen toegepast. Deze afdichtingen voor overheaddeuren hebben eveneens te maken met beweging, weersinvloeden en veroudering. Controleer of de afdichting nog goed aansluit op het deurblad en niet is gescheurd of vervormd. Afdichtingen worden soms pas bekeken wanneer er tocht of water binnenkomt, terwijl slijtage vaak eerder zichtbaar is.

8. Kabeltrommels

Kabeltrommels worden doorgaans minder snel als slijtageonderdeel gezien dan kabels of looprollen, maar ze verdienen wel aandacht. De kabel moet tijdens het openen en sluiten correct door de groeven van de trommel lopen.

Beschadiging of een verkeerde combinatie van kabel en trommel kan invloed hebben op de kabelgeleiding. Bij vervanging moet bovendien de juiste kabeltrommel voor de overheaddeur worden geselecteerd. Trommels verschillen afhankelijk van onder andere deurhoogte, beslag en constructie.

9. Onderdelen van de aandrijving

Bij een elektrische overheaddeur wordt ook de aandrijving tijdens iedere deurcyclus belast. Welke onderdelen hierin zitten en welke afzonderlijk vervangen kunnen worden, verschilt per merk en type aandrijving. Een verandering in de werking betekent echter niet automatisch dat de motor versleten is.

Wanneer een overheaddeur bijvoorbeeld mechanisch zwaarder gaat lopen, moet de aandrijving meer kracht leveren. Het oorspronkelijke probleem kan dan ergens anders in de deur zitten. Stopt de aandrijving tijdens de beweging? Bekijk dan ook overheaddeur motor stopt halverwege.

10. Veiligheids- en bedieningscomponenten

Naast mechanische slijtage kunnen elektrische en elektronische componenten uiteindelijk problemen geven.

Denk aan:

• drukknoppen;
• schakelaars;
• fotocellen;
• veiligheidslijsten;
• bekabeling;
• aansluitingen;
• bedieningselementen.

Deze componenten worden niet noodzakelijk op dezelfde manier mechanisch belast als een kabel of torsieveer, maar kunnen door intensief gebruik, vervuiling, beschadiging of omgevingsinvloeden wel problemen ontwikkelen.

Wanneer een deur helemaal niet meer reageert, kan daarom ook de automatisering en bediening van de overheaddeur onderdeel van de diagnose zijn. Lees in dat geval onze Oplossingen-pagina overheaddeur reageert niet.

Welke signalen kunnen wijzen op slijtage?

Slijtage hoeft niet meteen te betekenen dat een deur stopt met functioneren. Vaak verandert eerst het gedrag.

Let bijvoorbeeld op een overheaddeur die:

• zwaarder beweegt dan voorheen;
• meer geluid produceert;
• schokkerig beweegt;
• niet meer volledig opent;
• niet meer volledig sluit;
• zichtbaar scheef staat;
• tijdens de beweging stopt.

Deze verschijnselen kunnen verschillende oorzaken hebben en zijn niet voldoende om zonder verdere controle een bepaald onderdeel als defect aan te wijzen. Ze zijn wél een reden om de installatie nader te bekijken.

Wacht niet tot een onderdeel volledig defect raakt

Bij bepaalde slijtdelen is het verstandig om zichtbare beschadigingen serieus te nemen. Dat geldt zeker voor onderdelen die betrokken zijn bij het dragen, balanceren of veilig bewegen van het deurblad.

Een beschadigde kabel blijven gebruiken totdat deze volledig breekt, is bijvoorbeeld geen verstandige onderhoudsstrategie. Regelmatige visuele controle helpt om veranderingen eerder op te merken. Meer daarover lees je in ons artikel hoe onderhoud je een overheaddeur.

Welk vervangend onderdeel heb je nodig?

Wanneer een onderdeel aan vervanging toe is, moet eerst de juiste uitvoering worden bepaald.

Gebruik waar mogelijk:

• fabrikant;
• type;
• artikelnummer;
• maatvoering;
• technische specificaties;
• gegevens van de overheaddeur.

Bij een torsieveer zijn andere gegevens belangrijk dan bij een looprol, scharnier of kabeltrommel. Bestel daarom niet uitsluitend op basis van een foto of omdat een onderdeel er ongeveer hetzelfde uitziet.

Overheaddeur onderdelen bij Entrietec

Bij Entrietec vind je verschillende overheaddeur onderdelen voor reparatie en onderhoud van industriële deuren. Het assortiment bestaat uit onderdelen voor verschillende delen van de installatie, waaronder het veersysteem, beslag, kabels, looprollen, afdichtingen, automatisering en bediening.

Kun je een bepaald onderdeel niet vinden? Neem dan contact met ons op en geef zoveel mogelijk informatie over de overheaddeur en het bestaande onderdeel door. Duidelijke foto’s van het onderdeel, eventuele opschriften en maatvoering kunnen daarbij helpen.