Welke onderdelen zitten in een overheaddeur?

Een overheaddeur bestaat uit veel meer onderdelen dan alleen een aantal deurpanelen en een elektrische aandrijving. Om een zwaar deurblad soepel en gecontroleerd te laten openen en sluiten, werken verschillende mechanische en elektrische componenten met elkaar samen.

Wie een overheaddeur wil onderhouden of repareren, krijgt daardoor al snel te maken met onderdelen zoals torsieveren, staalkabels, kabeltrommels, looprollen, scharnieren en afdichtingen. Bij elektrisch aangedreven deuren komen daar de motor, besturing, bediening en veiligheidsvoorzieningen bij. In dit artikel bekijken we de belangrijkste onderdelen van een overheaddeur, wat hun functie is en welke onderdelen door gebruik kunnen slijten.

1. De deurpanelen

Het deurblad van een overheaddeur bestaat meestal uit meerdere horizontale secties. Daarom wordt een overheaddeur ook vaak een sectionaaldeur genoemd. De afzonderlijke panelen zijn met scharnieren aan elkaar verbonden. Hierdoor kunnen de secties ten opzichte van elkaar bewegen wanneer het deurblad door de bocht van het railsysteem gaat.

Afhankelijk van de toepassing kunnen de panelen bijvoorbeeld voorzien zijn van isolatie, beglazing of andere uitvoeringen. Beschadigingen aan een paneel hoeven niet altijd invloed te hebben op de technische werking van de deur. Vervorming kan echter wel problemen veroorzaken wanneer hierdoor bijvoorbeeld de looprollen of scharnieren niet meer correct gepositioneerd zijn.

2. Scharnieren

De scharnieren verbinden de verschillende deursecties met elkaar. Aan de zijkanten worden vaak zijscharnieren gebruikt waarin ook de houders van de looprollen zijn opgenomen. In het midden van het deurblad kunnen middenscharnieren worden toegepast. Deze scharnieren voor overheaddeuren worden bij iedere deurbeweging belast.

Controleer scharnieren daarom regelmatig op bijvoorbeeld beschadiging, vervorming, speling en losgeraakte bevestigingen. Een beschadigd scharnier kan ervoor zorgen dat de deursecties niet meer correct ten opzichte van elkaar bewegen.

3. Looprollen

Aan beide zijden van het deurblad bevinden zich looprollen. Deze bewegen door de rails en geleiden het deurblad tijdens het openen en sluiten. Hoewel een looprol relatief klein is, heeft deze een belangrijke functie.

Versleten looprollen van een overheaddeur kunnen verschillende klachten veroorzaken. De deur kan minder soepel bewegen, extra geluid produceren of meer weerstand krijgen tijdens het openen en sluiten.

Bij intensief gebruikte bedrijfsdeuren kunnen de rollen en lagers uiteindelijk slijten. Niet iedere looprol is hetzelfde. Let bij vervanging onder andere op de diameter van het wiel, de lengte en diameter van de as en de constructie waarin de rol wordt gemonteerd.

4. Verticale en horizontale rails

De looprollen bewegen door een railsysteem. Aan beide zijden van de deuropening bevinden zich verticale rails. Vervolgens wordt het deurblad via een bocht naar de horizontale of verder omhooglopende railconstructie geleid.

Er bestaan verschillende soorten beslag en railconstructies. Welke uitvoering wordt gebruikt, is onder andere afhankelijk van de beschikbare bovenruimte en de gewenste beweging van het deurblad. Beschadigde of verkeerd uitgelijnde rails kunnen de beweging van de looprollen beïnvloeden.

Wanneer een deur plotseling zwaarder gaat bewegen, is het daarom verstandig niet alleen naar de aandrijving te kijken, maar ook de mechanische geleiding te controleren.

5. Torsieveren

Een overheaddeur kan behoorlijk zwaar zijn. Toch moet het deurblad relatief gemakkelijk geopend en gesloten kunnen worden. Daarvoor wordt bij veel industriële overheaddeuren gebruikgemaakt van torsieveren.

De torsieveren van een overheaddeur compenseren een groot gedeelte van het gewicht van het deurblad. Tijdens het sluiten worden de veren verder gespannen. Deze opgeslagen energie helpt vervolgens bij het openen.

Torsieveren zijn berekend op onder andere het deurgewicht, de afmetingen van de deur en de gebruikte kabeltrommels. Een willekeurige veer monteren omdat deze ongeveer dezelfde afmetingen heeft, is daarom geen goede oplossing. Wil je een bestaande veer identificeren? Lees dan ook hoe je een torsieveer opmeet.

6. De torsie-as

De torsieveren zijn onderdeel van een compleet veersysteem. Daarin speelt ook de as een belangrijke rol. Op of rond deze as bevinden zich, afhankelijk van de constructie, onder andere de torsieveren en kabeltrommels. Wanneer de deur beweegt, draait de as mee.

Lagers en andere bevestigingscomponenten ondersteunen de as en zorgen ervoor dat deze gecontroleerd kan draaien. Ook deze onderdelen kunnen door langdurig gebruik slijtage ontwikkelen.

7. Kabeltrommels

Aan de uiteinden van de as bevinden zich doorgaans kabeltrommels. Op deze trommels worden de staalkabels tijdens de beweging van de deur gecontroleerd op- en afgewikkeld.

De uitvoering van een kabeltrommel voor een overheaddeur hangt samen met de deurconstructie en het gebruikte beslag. Kabeltrommels zijn daarom niet zonder meer onderling uitwisselbaar. De combinatie van trommel, kabel, deurhoogte en veersysteem moet bij elkaar passen.

8. Staalkabels

De staalkabels verbinden het onderste gedeelte van het deurblad met het veer- en trommelsysteem. Tijdens iedere deurbeweging worden deze kabels belast.

Daarom verdienen de staalkabels van een overheaddeur regelmatig aandacht. Beschadigde draadjes, vervorming of andere zichtbare slijtage kunnen een aanwijzing zijn dat een kabel niet meer in goede conditie verkeert. Een probleem aan één zijde kan bovendien invloed hebben op de positie van het deurblad. Staat een deur zichtbaar niet meer recht? Bekijk dan ook onze Oplossingen-pagina overheaddeur loopt scheef.

9. Bodembeslag

Onderaan het deurblad bevindt zich het bodembeslag. Hieraan kunnen onder andere de staalkabels bevestigd zijn. Hierdoor kan er aanzienlijke spanning op deze onderdelen staan. Het bodembeslag is daarom geen onderdeel dat zonder kennis van de deurconstructie zomaar gedemonteerd moet worden.

Bij beschadiging moet eerst worden bekeken hoe het kabel- en veersysteem is opgebouwd en welke krachten op het onderdeel staan.

10. Bodemrubber en andere afdichtingen

Een overheaddeur moet niet alleen bewegen, maar de deuropening in gesloten toestand ook zo goed mogelijk afsluiten. Daarvoor worden verschillende afdichtingen voor overheaddeuren gebruikt. Onderaan bevindt zich meestal een bodemrubber. Daarnaast kunnen zijafdichtingen en een bovenafdichting aanwezig zijn.

Door ouderdom en gebruik kunnen rubbers harder worden, scheuren of vervormen. Hierdoor kunnen bijvoorbeeld tocht, vuil of water gemakkelijker langs de deur naar binnen komen. Afdichtingen zijn daarom typische slijtdelen die na verloop van tijd vervangen kunnen worden.

11. De elektrische aandrijving

Veel industriële overheaddeuren worden elektrisch bediend. De overheaddeur aandrijving zorgt voor het automatisch openen en sluiten van het deurblad. Afhankelijk van de installatie kan de aandrijving rechtstreeks op de as werken of via een andere constructie zijn gekoppeld. Een motor werkt daarbij samen met het veersysteem.

Wanneer een deur niet goed uitgebalanceerd is of mechanisch zwaar loopt, kan ook de aandrijving zwaarder worden belast. Een motor die tijdens de beweging stopt, hoeft daarom niet automatisch defect te zijn. Op onze pagina overheaddeur motor stopt halverwege bespreken we verschillende mogelijke oorzaken.

12. Besturing en bediening

Een elektrische motor heeft een besturing nodig om de deur gecontroleerd aan te sturen. Afhankelijk van de installatie kunnen hier verschillende bedieningsmogelijkheden op worden aangesloten, zoals drukknoppen, trekschakelaars, sleutelschakelaars, handzenders of andere toegangscomponenten.

Binnen automatisering en bediening voor overheaddeuren bestaan daardoor veel verschillende onderdelen. Wanneer een deur helemaal niet reageert, kan het probleem zich bijvoorbeeld in de bediening, voeding, besturing of aandrijving bevinden. Lees in dat geval ook overheaddeur reageert niet.

13. Veiligheidsvoorzieningen

Veiligheid speelt bij industriële deuren een belangrijke rol. Afhankelijk van de installatie kunnen onder andere fotocellen, veiligheidslijsten, onderloopbeveiligingen en andere detectiesystemen aanwezig zijn. Daarnaast kunnen mechanische beveiligingen onderdeel zijn van de deurconstructie.

Veiligheidscomponenten zijn niet bedoeld om een storing lastig te maken. Ze moeten juist voorkomen dat de deur een gevaarlijke beweging uitvoert. Een veiligheidsvoorziening moet daarom niet zonder meer worden overbrugd wanneer de deur niet functioneert.

Welke overheaddeur onderdelen slijten?

Niet ieder onderdeel heeft dezelfde levensduur.

Onderdelen die tijdens iedere deurcyclus bewegen of worden belast, zijn gevoeliger voor slijtage. Denk bijvoorbeeld aan:

• torsieveren;
• staalkabels;
• looprollen;
• scharnieren;
• lagers;
• afdichtingen;
• bepaalde aandrijfcomponenten.

Hoe snel slijtage ontstaat, hangt sterk af van de installatie en het gebruik. Een deur die tientallen keren per dag opent en sluit, wordt vanzelfsprekend anders belast dan een deur die slechts enkele keren per week wordt gebruikt.

Het juiste vervangende onderdeel vinden

Moet een onderdeel worden vervangen? Bestel dan niet uitsluitend op basis van een foto.

Controleer waar mogelijk:

• merk en type overheaddeur;
• fabrikant van het onderdeel;
• artikelnummer;
• afmetingen;
• uitvoering;
• technische specificaties;
• gegevens op stickers of typeplaatjes.

Bij torsieveren zijn bijvoorbeeld andere gegevens nodig dan bij een looprol of elektrisch component. Maak eventueel foto’s voordat een onderdeel wordt gedemonteerd. Vooral foto’s van labels, aansluitingen en de montagepositie kunnen later nuttig zijn.

Overheaddeur onderdelen bestellen bij Entrietec

Entrietec levert verschillende overheaddeur onderdelen voor reparatie en onderhoud van industriële deuren. Binnen het assortiment vind je onderdelen voor onder andere het veersysteem, beslag, kabels, looprollen, afdichting, aandrijving, bediening en veiligheid.

Weet je welk onderdeel je nodig hebt? Zoek dan bij voorkeur op het betreffende type, merk of artikelnummer.

Kun je het juiste onderdeel niet vinden? Neem contact met ons op en stuur zoveel mogelijk informatie over de deur en het bestaande onderdeel mee. Daarmee kunnen we gerichter naar het juiste vervangende onderdeel kijken.